Overzicht Archieven
Er zijn veel archieven over de geschiedenis van het sociaal werk. Een overzicht ontbreekt echter. Het HCSW wil onderzoekers en belangstellenden het gemakkelijker maken door een overzicht tot stand te brengen van relevante vindplaatsen. Daarvoor hebben we wel hulp nodig. Tips en suggesties zijn van harte welkom. Mail naar: redactie@hcsw.nl.
https://www.100jaarorthopedagogiek.nl/
Werkvelden: geestelijke gezondheidszorg, jeugdzorg en opvoeding, onderwijs en vorming, tijdschriften, verstandelijke gehandicaptenzorg, speciaal onderwijs
Omschrijving:
https://www.100jaarorthopedagogiek.nl/Deze website is een onvoorstelbaar rijke bron voor de geschiedenis van de orthopedagogiek. Het grootste deel van dit digitale archief wordt geleverd door de voornaamse vaktijdschriften, die per jaar te raadplegen zijn. Vanaf 1909 was dat het Tijdschrift voor Buitengewoon Onderwijs, dat na de oorlog werd omgedoopt tot het Tijdschrift voor Orthopedagogiek. Naast artikelen kent deze website per jaar nog tal van andere uiterst relevante documenten.
Soort archief: Digitaal
Opmerking:
Indien u toegang wilt hebben tot de artikelen, kunt u een verzoek sturen aan het secretariaat van het Hermen J. Jacobsfonds via secretariaathjjacobsfonds@gmail.com.
Meer informatie:
https://www.alertonline.be/default.aspx
Werkvelden: geestelijke gezondheidszorg, gezondheidszorg, jeugdzorg en opvoeding, maatschappelijk werk, opbouwwerk + samenlevingsopbouw, ouderenzorg, sociaal werk algemeen, sociaalcultureel werk, tijdschriften
Omschrijving:
Het Vlaamse tijdschrift ALERT bestond tot eind 2014. Daarna ging het samen met het Tijdschrift voor welzijnswerk online verder onder de naam sociaal.net. ALERT had toten 25 jaargangen op de teller staan. Dat is een brok geschiedenis die niet overboord is gegooid, maar digitaal beschikbaar is gekomen. Dit uitgebreide digitale archief is voor iedereen toegankelijk en vrij beschikbaar. Via een eenvoudige zoekfunctie vind je je weg.
Met je vragen kan je terecht op info@sociaal.net
Soort archief: Digitaal
https://resources.huygens.knaw.nl/bwn1880-2000/lemmata/Index
Werkvelden: armenzorg en sociale zekerheid, jeugdzorg en opvoeding, maatschappelijk werk, sociaal werk algemeen, volkshuisvesting
Omschrijving:
Wie iets wil weten over een historische persoon, kijkt eerst in dit Biografisch Woordenboek. Deze verzameling biografische schetsen is een enorm project van het Huygens Instituut. Je vindt er de biografieen van alle grote namen uit de geschiedenis van het sociaal werk.
Soort archief: Digitaal
Werkvelden: jeugdzorg en opvoeding, maatschappelijk werk
Omschrijving:
In 1970 werd maatschappelijk werker Gerard van de Ven ontslagen door de Raad van de Kinderbescherming in Den Bosch omdat hij open kaart had gespeeld met de pleegouders van het 3-jarige meisje Christientje dat wegens het ontbreken van een verblijfsvergunning het land uit gezet dreigde te worden. Zeer tegen de aanbevelingen van Gerard van de Ven in, die daar de ouders van op de hoogte stelde. Zijn ontslag werd een rel en een testcase voor de beroepscode van maatschappelijk werkers. In 2023 maakte Jos van der Lans een CANON-podcast over zijn strijd voor erkenning. Hij heeft zijn archief (drie ordners) over deze kwestie in de zomer van 2023 overgedragen aan de BPSW waar het op verzoek geraadpleegd kan worden.
Soort archief: Fysiek
Bezoekadres: Leidseweg 80, 3531 BE Utrecht BPSW, Utrecht
Meer informatie:
https://www.nationaalarchief.nl/onderzoeken/archief/2.19.052.01
Werkvelden: jeugdzorg en opvoeding
Omschrijving:
Het archief van de Nationale Federatie voor Kinderbescherming (1946-1976) bestaat voornamelijk uit dossiers inzake beleidsaangelegenheden op het gebied van de kinderbescherming en kindermishandeling; met als onderwerpen onder meer kindertehuizen en pleeggezinnen, maatschappelijk werk, en opleidingseisen in de jeugdzorg en sociale pedagogie. Daarnaast is er correspondentie bewaard gebleven met buitenlandse instellingen en stichtingen op dit gebied.
Soort archief: Fysiek
Bezoekadres: Prins Willem-Alexanderhof 20, 2595 BT Den Haag Den Haag
Meer informatie:
https://www.rug.nl/gmw/adng/oral-history/
Werkvelden: geestelijke gezondheidszorg, jeugdzorg en opvoeding, onderwijs en vorming
Omschrijving:
Het ADNG is in 2012 met een interviewproject gestart met emeritus-hoogleraren psychologie, pedagogiek en onderwijskunde over hun carrière, ontwikkeling en visie en reflectie op hun vak. Inmiddels (zomer 2025) zijn meer dan honderd interviews afgenomen door dr. Vittorio Busato (interviewer) en Ernst Boskamp (filmer).
Soort archief: Digitaal
https://www.nationaalarchief.nl/onderzoeken/archief/2.19.052.02
Werkvelden: jeugdzorg en opvoeding
Omschrijving:
2.19.052.02 Inventaris van het archief van het Verbond van Verenigingen Pro Juventute, 1902-1980
Soort archief: Fysiek
Bezoekadres: Prins Willem-Alexanderhof 20, 2595 BT Den Haag Den Haag
Meer informatie:
Werkvelden: jeugdzorg en opvoeding, onderwijs en vorming, tijdschriften
Omschrijving:
Vrije Opvoedkunst. Dit tijdschrift wordt sinds 1933 uitgegeven door de Vereniging voor Vrije Opvoedkunst, en heeft als doel informatie te verschaffen over de pedagogie die op de Vrije Scholen wordt toegepast. Delpher heeft een groot aantal jaargangen gedigitaliseerd: jrg. 1, nr. 1 (1 febr. 1933) - jrg. 9, nr. 3 (mrt. 1941) ; jrg. 10, nr. 1 (okt. 1946) - jrg. 24, nr. 5/6 (sept. 1961).
De Vereniging heeft zelf ook een fysiek en deel gedigitaliseerd archief. Zie link hieronder.
Soort archief: Fysiek en Digitaal
Meer informatie:
